Ae

O Uicipeid
Gearr leum gu: seòladh, lorg
Ae
The Village of Ae.jpg
Mapa dg ae.jpg
Suidheachadh
Dùthaich Flag of Scotland.svg Alba
Ceàrn Dùn Phris is Gall-Ghaidhealaibh
Co-chomharran 55° 08' 27″ Tuath
03° 47′ 31″ Iar
Feartan fiosaigeach
Àireamh-shluaigh 200 (2011)
Àireamh fòn 01387
Duilleag oifigeil Duilleag a' Bhaile

‘S e baile beag dùthchasail faisg air Dùn Phrìs, air an àirde an iar-dheas na h-Alba a th’ ann an Ae. Tha e suidhichte aig 136m os cionn ìre na mara,[1] ann an cridhe na roinne Dùn Phris is Gall-Ghaidhealaibh (Siorrachd Dhùn Phrìs ro 1975), eadar Bàrr na Dris agus Am Magh Fada, ri taobh na h-aibhne Uisge Ae. Tha e 14km air falbh bho Dhùn Phrìs agus 110km bho Dhùn Èideann, prìomh-bhaile na dùthcha.[2] Tha dìreach 200 duine a’ fuireach anns a’ bhaile agus 's e Beurla a th' ann a’ chiad chànain aig a’ mhòr-chuid dhe na daoine ann an Ae. Tha Eaconomaidh a' bhaile gu math crochte air coilltearachd agus turasachd, gu seachd araidh baidhseagal nam beann.[3]

Freumhan an ainm[deasaich | deasaich an tùs]

A rèir eòlaichean fhreumh-fhaclachd, 's e Ae an dàrna ainm-àite as giorra ann an Alba air fad an dèidh Ì, a bhathar a' sgrìobhadh Æ ro 1787.[4] Thathar dhen bheachd gur ann às an t-seann Lochlannais aa (Gàidhlig: uisge) a tha an t-ainm. 'S ann gu math pailt 's a tha ainmean-àite Lochlannach ann an iar-dheis na h-Alba,[5] gu h-àraidh nas fhaisge air a' Mhuir.

Eachdraidh[deasaich | deasaich an tùs]

Tha am parraist seo, air an robh Cille Mhìcheil, a-staigh parraist Cille Mhìcheil, Tinwald agus Torthorwald a-nis [6] A-rèir carragh-chuimhne ionadail, fhuair 31 às an sgìre bàs sa Chogadh Mòr[7] agus ochdnar eile san Dàrna Cogadh. Chaidh am baile fhèin a stèidheachadh dìreach ann an 1947.[8] An dèidh an dàrna cogaidh Coimisean na Coilltearachd airson choilltean a chur ann am boglaichean far nach robh coille neo coille ann mar-thà, fiù 's shuas aig còrr is 530m os cionn ìre na mara. Tha giuthas dhen a h-uile seòrsa ann: giuthas-Sitka, giuthas-learaige, giuthas-Albannach agus Spruis uabhasach cumanta sa sgìre. A bharrachd air sin, tha an sgìre loma-làn ainmhidhean, gu h-àraidh fèidh, sionnaich, gearraidhean, neasan, calmain, Buidheagan-bealaidh, speireagan, sgreuchain-choille, feasain agus cearcan-tomain.

Iomraidhean[deasaich | deasaich an tùs]

  1. Falling Rain
  2. Distance Calculator
  3. 7 Stanes
  4. Great Britain House of Lords (1787), Journals of the House of Lords / Great Britain, Parliament, House of Lords 38, HMSO
  5. Ordanance Survey
  6. KTT
  7. Scottish War Memorials Project
  8. Reader's Digest Association (1990), Book of British Villages, Lunnainn: Reader's Digest, ISBN 0-276-42018-7, OCLC 35330841