Sòidium

O Uicipeid
(Air ath-sheòladh o Sodium)
Gearr leum gu: seòladh, lorg
Sòidium
Na (Sodium).jpg
Clàr pillteach
H He
Li Be B C N O F Ne
Na Mg Al Si P S Cl Ar
K Ca Sc Ti V Cr Mn Fe Co Ni Cu Zn Ga Ge As Se Br Kr
Rb Sr Y Zr Nb Mo Tc Ru Rh Pd Ag Cd In Sn Sb Te I Xe
Cs Ba * Hf Ta W Re Os Ir Pt Au Hg Tl Pb Bi Po At Rn
Fr Ra ** Rf Db Sg Bh Hs Mt Ds Rg Cn Nh Fl Mc Lv Ts Og
* La Ce Pr Nd Pm Sm Eu Gd Tb Dy Ho Er Tm Yb Lu
** Ac Th Pa U Np Pu Am Cm Bk Cf Es Fm Md No Lr
Buadhan
Samhla Na
Àireamh 11
Buidheann Meatailt alcalaidh (1)
Ùine 3
Bloca s
Seòrsa Meatailtean alcalaidh
Buadhan stuthach
Dath Airgead
Buadhan atamach
Tomad atamach/Da 22.98976928(2) [1]
Comh-dhealbhadh atamach [Ne] 3s1
Cor ogsaideachaidh +1, −1
1mh lùth aidheonachaidh/kJ mol–1 495.8
2mh lùth aidheonachaidh/kJ mol–1 4562
3mh lùth aidheonachaidh/kJ mol–1 6910.3

'S e eileamaid cheimigeach a tha ann an sòidium, no soidium, no sodium, le samhla Na agus àireamh atamach 11.[2][3][4]

'S e meatailt alcalaidh a tha ann, a bhuineas don chiad earran de clàr pillteach. Is iad na feartan fiosaigeach de sòidium, gu bheil e glè bhochd, nas aotruime na uisge agus gum bi e a' leaghadh aig teothachd de 97.72° C (370.87° K, 207.9° F). Tha a fheartan ceimigeach coltach ri litium agus potasium.

Taisgealadh[deasaich | deasaich an tùs]

Ann an 1807 chuir Humphry Davy sruth dealain tro sòidium haidrogsaid agus chruthachadh e sòidium fìor-ghlan. Tha an t-samhla Na a' tighinn bhon ainm Laidinn, natrium.

Cleachdadh[deasaich | deasaich an tùs]

Tha solasan-sràide a' teasachadh sgleò sòidium airson solas a chruthachadh. Tha ceimigearan a' cleachdadh sòidium ann an sòidium borohaidraid agus sòidium asaid airson co-thàthaidhean a cho-thàth.

Bith-eòlas[deasaich | deasaich an tùs]

Tha sòidium anns an riaghailt-bhìdh a' dol mar sòidium clòraid, no salann cumanta. Tha aidheonan sòidium cudromach ann an tar-aisig eadar ceallan-leith.

Iomraidhean[deasaich | deasaich an tùs]

  1. http://ciaaw.org/atomic-weights.htm
  2. Sòidium”. Am Faclair beag.
  3. sodium”. An Seotal. Air a thogail 3s dhen Ògmhios 2017.
  4. Foclóir Gàidhlig-Gaeilge”, td. 152.