Bòron

O Uicipeid
Gearr leum gu: seòladh, lorg
Bòron
Boron R105.jpg
Bòron.
Clàr pillteach
H He
Li Be B C N O F Ne
Na Mg Al Si P S Cl Ar
K Ca Sc Ti V Cr Mn Fe Co Ni Cu Zn Ga Ge As Se Br Kr
Rb Sr Y Zr Nb Mo Tc Ru Rh Pd Ag Cd In Sn Sb Te I Xe
Cs Ba * Hf Ta W Re Os Ir Pt Au Hg Tl Pb Bi Po At Rn
Fr Ra ** Rf Db Sg Bh Hs Mt Ds Rg Cn Nh Fl Mc Lv Ts Og
* La Ce Pr Nd Pm Sm Eu Gd Tb Dy Ho Er Tm Yb Lu
** Ac Th Pa U Np Pu Am Cm Bk Cf Es Fm Md No Lr
Buadhan
Samhla B
Àireamh 5
Buidheann 13, Bòron
Ùine 2
Bloca p
Seòrsa Neo-mheatailtean
Buadhan stuthach
Dath Dubh/donn
Teothachd leaghaidh 2349 K ​(2076 °C, ​3769 °F)
Teothachd goilidh 4200 K ​(3927 °C, ​7101 °F)
Buadhan atamach
Tomad atamach/Da 10.806–10.821[1]
Comh-dhealbhadh atamach [He] 2s22p1
Cor ogsaideachaidh +3, +2, +1, -5
1mh lùth aidheonachaidh/kJ mol–1 800.6
2mh lùth aidheonachaidh/kJ mol–1 2427.1
3mh lùth aidheonachaidh/kJ mol–1 3659.7

'S e eileamaid cheimigeach a tha ann am bòron le samhla B agus àireamh atamach 5.[2]

Tha an cor ogsaidicheadh III as cudromaiche san ceimigeachd de bhòron, mar eisimpleir ann an searbhag bhòraig (B(OH)3) agus salann-tàthaidh (Na2B4O7), na co-thàthaidhean de bhòron as cudromaiche.

Tha dà iosatòp nàdarra is seasmhach de bhòron, 10B agus 11B.

Taisgealadh[deasaich | deasaich an tùs]

Ann an 1808, theasaich Humphry Davy ann an Lunnainn agus Joseph Louis Gay-Lussac is Louis Jacques Thénard anns an Fhraing searbhag bhòrasaig le potasium agus chinneasaich e bòron.

Ann an 1909 chinneasaich Ezekiel Weintraub bòron fìor-ghlan.

Cleachdadh[deasaich | deasaich an tùs]

Tha bòron ga chleachdadh ann an glainne-shnàithlichean agus ann an gloine. Cleachdar glainne bòrosileacaid, le ainm-brannd Pyrex, ann an cidseanan agus deuchainn-lannan. Is urrainn don ghlainne seo sgailcean teasach a bhacadh.

Cleachdar bòron mar shalann-tàthaidh ann an stuth-nighe agus 's e loit-leigheas is puinnsean meanbh-fhrìdean a tha ann an searbhag bhòraig.

Iomraidhean[deasaich | deasaich an tùs]

  1. http://www.ciaaw.org/atomic-weights.htm
  2. bòron”. An Seotal. Air a thogail 28mh dhen Chèitean 2017.