Tungstan

Tungstan
Criostalan agus ciùb moilibdeanum. Tha na criostalan air an làimh dheis smalaichte.
Clàr pillteach H He Li Be B C N O F Ne Na Mg Al Si P S Cl Ar K Ca Sc Ti V Cr Mn Fe Co Ni Cu Zn Ga Ge As Se Br Kr Rb Sr Y Zr Nb Mo Tc Ru Rh Pd Ag Cd In Sn Sb Te I Xe Cs Ba * Hf Ta W Re Os Ir Pt Au Hg Tl Pb Bi Po At Rn Fr Ra ** Rf Db Sg Bh Hs Mt Ds Rg Cn Nh Fl Mc Lv Ts Og ↓ * La Ce Pr Nd Pm Sm Eu Gd Tb Dy Ho Er Tm Yb Lu ** Ac Th Pa U Np Pu Am Cm Bk Cf Es Fm Md No Lr
Buadhan
Samhla	W
Àireamh	74
Buidheann	6, Cròmium
Ùine	6
Bloca	d
Seòrsa	Meatailt trastach
Buadhan stuthach
Dath	Airgead-gheal
Teothachd leaghaidh	3695 K ​(3422 °C, ​6192 °F)
Teothachd goilidh	6203 K ​(5930 °C, ​10706 °F)
Buadhan atamach
Tomad atamach/Da	183.84(1)
Comh-dhealbhadh atamach	[Xe] 4f14 5d4 6s2
Cor ogsaideachaidh	−2, −1, 0, +1, +2, +3, +4, +5, +6
1mh lùth aidheonachaidh/kJ mol–1	770
2mh lùth aidheonachaidh/kJ mol–1	1700

'S e eileamaid cheimigeach a tha ann an tungstan le samhla W agus àireamh atamach 74. 'S e meatailt trastach cruaidhe agus dùmhail a tha ann. Tha an t-ainm a' dol às an Suainis tung sten, "clach trom".

Tha còig iosatòpaichean nadarra ann, ¹⁸²W, ¹⁸³W, ¹⁸⁴W, is ¹⁸⁶W (seasmhach) agus ¹⁸⁰W, le leth-bheatha de 10¹⁸ bliadhna.

Eachdraidh

Ann an 1781 b' e "tungstan" an t-ainm air calcium tungstat, CaWO₄ agus lorg Carl Wilhelm Scheele gum b' urrainn dha searbhag tungstaig a dhèanamh bhuaithe. Ann an 1783 aig an Comainn Baisg Rìoghail rinn José Elhuyar agus Fausto Elhuyar searbhag tungstaig bho wolframait agus gu deireadh rinn iad tungstan fìor-ghlan bhon t- searbhaig seo agus gual-fiodha. Dh'ainmicheadh calcium tungstat "scheelit" air Scheele.

Cleachdadh

Cleachdar tungstan carbaid mar sgrìobadan, ann an aloidhean agus ann am bolgannan seann-fhasanta mar fhileamaid.