Slòcan

O Uicipeid
Gearr leum gu: seòladh, lorg
Slòcan
Slabhacanslocan.jpg
Porphyra Umbilicalis
Rangachadh saidheansail
Rìoghachd Eukaryota
Còmhlan Rhodophyta
Buidheann Bangiophyceae
Òrdugh Bangiales
Teaghlach Bangiaceae
Gnè Porphyra
Seòrsa Porphyra umbilicalis
Ainm saidheansail
Porphyra umbilicalis (L.) Kütz., 1829
Briathran Gàidhlig eile
Slabhagan, slabhcan, slabhacan

'S e seòrsa feamainn dhearg a th' ann an slòcan (Laideann: Porphyra umbilicalis, ainmean Gàidhlig eile: slabhagan/slabhacan/slabhgan/slabhcan no lòcan, Cuimris: lawr/lawfr, Beurla: laver) a tha tana, mìn. Tha e a' fàs air creagan a tha car còmhnard.[1][2]

Thathas ga phunndadh 's ga bhruich le ìm no geir eile gus stuth slamanach a dhèanamh. Bhite ga ghabhail le uinneanan no leigisean. Bhiodh iasgairean Ghallaibh ga ghabhail le aran-coirce. [3]

Ann an Leòdhas, bhite ga thoirt a-steach an taigh, agus ga thaomadh mu spògan a' chlobha, no ni eile a b' urrainn dhaibh a chumail a-steach dhan teine, no ris an teine, airson nàdar bloigh bruich no slaopadh a dhèanamh air. Bhathas ga ithe mar sin.[4]

A bharrachd air mar bhiadh, bha na Gàidheil ga cleachdadh mar leigheas do theanntachd-cuim cruidh, agus mar fhuar-lite airson sgochadh.[2]

An slòcan a thathas a' reic sa Chuimrigh.

Thathas a' reic slòcan anns a chruth shlamanach seo anns a' Chuimrigh. Bidh daoine ga chòmhdachadh le mìn-choirce, 's ga fhrithigeadh, ach am faigh iad seòrsa bonnach còmhnard, aran-slòcan. Bithear gu tric ga ghabhail le hama. [5]

Tha slòcan càirdeach ri nori (Porphyra Tenera), seòrsa feamainn a thathas a' gabhail ann an Iapan, Coirea agus An t-Sìn.

Iomraidhean[deasaich | deasaich an tùs]

  1. Gaelic Words and Expressions from South Uist and Eriskay
  2. 2.0 2.1 Cothrom, eagradh 73 (Forghar 2012), td 11
  3. [1] Flora Celtica.
  4. Facal Oirbh, BBC Alba
  5. [2] Blog Iapanach