Deòrsa Mac Iain Dheòrsa

O Uicipeid
Gearr leum gu: seòladh, lorg
Deòrsa Mac Iain Dheòrsa
Beatha
Breith Ach na Feàrna, 1915
Dùthaich  Alba
Bàs 1984
Foghlam
Foghlam Fettes College
Oilthigh Oxford
Cànain Gàidhlig
Beurla
A' Bheurla Ghallda
Eadailtis
Nirribhis
Fraingis
Dreuchd
Dreuchd cànanaiche, eadar-theangair, bàrd agus sgrìobhadair
Gluasad Ath-bheòthachadh na h-Alba
Gnè ealain bàrdachd

B'e bàrd agus eadar-theangadair a bh' ann an Deòrsa Mac Iain Dheòrsa (Ach na Feàrna, 1915 - 1984).[1] B' e George Campbell Hay ainm sa Bheurla ach chleachd e an t-ainm-sloinnidh Deòrsa Mac Iain Dheòrsa sa Ghàidhlig. Sgrìobh e ann an Gàidhlig, Beurla Ghallda agus Beurla. Sgrìobh e bàrdachd cuideachd ann am Fraingis, Eadailtis agus Nirribhis, agus dh'eadar-theangaich e bàrdachd bho iomadh chànan dhan Ghàidhlig.[2] Bha e na nàiseantach Albannach. 'S mathaid gur e 'Bizerta' an dàn as ainmeile le Mac Iain Dheòrsa.

Sgeul-beatha[deasaich | deasaich an tùs]

Rugadh Deòrsa Mac Iain Deòrsa ann an Ach-na-Feàrna ann an Siorrachd Rinn Friù ach thogadh e ann an Tairbeart, Loch Fìne.[3] Bha athair, an t-Urr. Iain MacDhùghaill Hay, na sgrìobhaiche cuideachd - sgrìobh e, mar eisimpleir, an nobhail ainmeil Gillespie. Fhuair Mac Iain Dheòrsa ceum bho Oilthigh Oxford.

Ann an 2015, 100 bliadhna on a rugadh Mac Iain Dheòrsa, chuireadh sreath de thachartasan air dòigh ann an Tairbeart gus cuimhneachadh air.[4] Chraol BBC Alba dràma ma dhèidhinn, Seeker Reaper, le Peter Mullan mar Mhac Iain Dheòrsa.[5]

An Dàrna Cogadh[deasaich | deasaich an tùs]

Aig àm an dàrna cogaidh, dh'fheuch Mac Iain Dheòrsa an dleastanas-airm a sheachnadh, ach mu dheireadh thall, chaidh e dhan airm. Bha e stèidhichte ann an Algeria agus anns a' Ghrèig.[3]

Sgrìobhadh[deasaich | deasaich an tùs]

Eadar-theangachadh[deasaich | deasaich an tùs]

Dh'eadar-theangaich Mac Iain Dheòrsa iomadh bàrd Èorpach gu Gàidhlig, mar eisimpleir am bàrd Eadailteach an 14mh linn, Francesco Petrarch.

Clàr-leabhraichean[deasaich | deasaich an tùs]

  • Fuaran Sléibh. Glaschu: William Maclellan, 1947.
  • Mochtàr is Dùghall Glaschu: Oilthigh Ghlaschu, Roinn na Ceiltis, 1982.
  • MacAmhlaigh, Dòmhnall (deas.). Nua-Bhàrdachd Ghàidhlig / Modern Scottish Gaelic Poems: A Bilingual Anthology. Dùn Èideann: Southside, 1976.
  • Byrne, Michel (deas.). Collected Poems and Songs of George Campbell Hay (Deòrsa Mac Iain Dheòrsa). Dùn Èideann: Edinburgh University Press, 2000.

Iomraidhean[deasaich | deasaich an tùs]

  1. George Campbell Hay (1915 - 1984)”. Scottish Poetry Library. Air a thogail 5mh dhen Mhàrt 2018.
  2. Campbell, James: “Review: Collected Poems and Songs of George Campbell Hay”, The Guardian. 1d dhen Mhàrt 2013. Air a thogail 5mh dhen Mhàrt 2018. 
  3. 3.0 3.1 Writers/Poets index”. Pròiseact nan Ealain. Air a thasglannadh [o http://www.leabharmor.net/index.php/leabharmor/index_writers01/] 2na dhen Dàmhair 2014. Air a thogail 5mh dhen Mhàrt 2018.
  4. Home”. George Campbell Hay Centenary Celebration. Air a thogail 5mh dhen Mhàrt 2018.
  5. BBC ALBA - Seeker Reaper”. BBC. Air a thogail 5mh dhen Mhàrt 2018.