Cantàbria

O Uicipeid
Gearr leum gu: seòladh, lorg
Cantàbria
Cantabria
Flag of Cantabria.svg
Bratach
Coat of Arms of Cantabria.svg
Gearradh-arm
Localización de Cantabria.svg
Laoidh Nàiseanta
Himno a la Montaña (Spàinntis)
"Laoidh na Beinne"
Cànan(an) oifigeil Spàinntis
Prìomh-bhaile Santander
Ceann-suidhe Ignacio Diego
Stèidheachadh
fèin-riaghlach 11 am Faoilleach 1982
Farsaingeachd
Iomlan 5,321 km²
Àireamh-shluaigh (2010)
Iomlan 592,250
Dlùths 111,2/km²

'S e fear de na mòr-roinnean na Spàinne a tha ann Cantàbria (IPA: kan'taβɾja). Tha e suidhichte ann an ceann a tuath na dùthcha. 'S e Santander a th'ann prìomh-bhaile na roinne agus tha port-adhair ann siud cuideachd.[1] Tha Cantàbria aon-roinneil. 'S e Cantabria an 15mh cheàrn as motha a tha anns a' Spàinn. Tha e cho farsaing ri 5,321 cilemeatair ceàrnagach, 1.27% na dùthcha. Anns a' bhliadhna 2009 bha 591,886 duine de shluagh ann,[2] le dluths aig àireamh 111.2 duine gach km². ‘S e dìreach Spàinntis a tha ga bruidhinn ann an Cantabria. Tha i na Coimhearsnachd fèin-riaghlaidh fo smachd an Parlamento de Cantabria. Tha pàrlamaid le ceann-suidhe agus Buidheann Righlaidh aige.[3] Chaidh an roinn a chruthachadh ann an 1833 le Javier de Burgos, a bha an Rùnaire na Stàite agus Leasachaidh aig an àm.[4]

Freumhan an ainm[deasaich | deasaich an tùs]

‘S ann gu math connspaideach ‘s a tha freumhan an ainm air sàilleabh nach eil Freumh-fhaclachd na sgìre idir soilleir. Anns an Spàinn tha mòran dhen bheachd - Joaquín González Echegaray nam measg[5] - gur ann à Kanto (Gàidhlig: clach) agus an t-iar-leaschanabr ann an t-seann cheiltis a th’ ann an t-aimn. Bheireadh sin Carraig dhuinn sa Ghàidhlig.[6] Tha cuid eile dhen bheachd gur ann à Canto (Gàidhlig: iomall)[7] leis gu bheil an sgìre faisg air a' mhuir. Bha àite eile ann am Breatainn air an robh Cantium. 'S ann à Ceiltis a tha mòran nan àinmean-àite san sgìre.[8]

Cruinn-eòlas[deasaich | deasaich an tùs]

Tha iadhtag ann, a bhuineas do Chantàbria, ann an ceann a tuath na roinne a-muigh Bizkaia. 'S e Valle de Villaverde an t-ainm a tha air.[9] Tha e na aite fa leth air sàilleabh gu bheil sliabh ann eadar an iadhtag sin agus an còrr dhen roinn. Chan eil ach 336 duine a' fuireach ann.

Iomraidhean[deasaich | deasaich an tùs]

  1. Verdenorte
  2. Cunntas-sluaigh na Spàinne
  3. Parlamento de Cantabria
  4. Ethnoterritorial Concurrence and Imperfect Federalism in Spain
  5. González Echegaray, Joaquín (1993). Editorial Estudio, ed. Los Cántabros, Santander, ISBN 84-87934-23-4.
  6. Tovar, Cantabria prerromana, 18; J.M. Solana Sáinz, Los cántabros y la ciudad de Iuliobriga, Santander, 1981
  7. D.E. Evans, “Some Celtic forms in cant-”, Bulletin of the Board of Celtic Studies 27, 197678, 243-245; A.L.F. Rivet and C. Smith, The place names of Roman Britain, Lunnainn, 1979, 298299.
  8. Linguistic Strata in Ancient Cantabria: The Evidence of Toponyms, CURCHIN L. A., University of Waterloo, Canada
  9. Cantarbria 102 Municipios

Ceangal a-muigh[deasaich | deasaich an tùs]