Gàidhlig na h-Èireann

Tha Gàidhlig na h-Èireann (An Ghaeilge), na chànan Innd-Eòrpach. 'San latha an diugh tha eadar 100,000 agus 2,000,000 aig a bheil an cànan gu ìre a choireigin ach chan eil ach mu 70,000-80,000 ga chleachdadh latha gu latha mar am prìomh-cànan.

A rèir beul-aithris tradaiseanta 's ann o Èirinn a thànaig na Gàidheil gu Alba agus Manainn agus 'se seo am beachd is cumanta a measg an t-sluagh mhòr. Tha argamaid ann eadar àrc-eòlaichean agus eachdraichean proifeiseanta mu de cho fìor 'sa tha an sean sgeul de thighean na Gàidheil gu Alba agus cuid den bheachd gun ro Gàidheil air taobh an Iar Alba mar tùsanaich.

Gàidhlig – Ciamar a tha thu?

Gàidhlig Manannach – Kys t'ou? (= Cionas ta u)

Gàidhlig Ultach – Caidé mar a tá tú?, neo Cad é mar atá tú?

Gàidhlig na h-Èireann Cumanta – Conas atá tú?

Gàidhlig Muimhneach – Conas taoi?, Conas tánn tú?

Gàidhlig Connachtach – Cén chaoi a bhfuil tú?

Gàidhlig – Chan eil airgead agam.

Gàidhlig Manannach – Cha nel argid aym.

Gàidhlig na h-Èireann Cumanta – Níl airgead agam.

Gàidhlig na h-Alba	Gàidhlig na h-Èireann
Gàidheal	Gael
latha	lá
oidhche	oíche
a-steach	isteach
sgoil	scoil
pàisde	páiste
ùghdarras	údarás
oifis/oifig	oifig
fosgailte	oscailte
bliadhna	bliain
rèidio	raidió
riaghaltas	rialtas
pàrlamaid	parlaimint
eilean	oileán
bruidhinn	caint
cnatan	slaghdán
rathad	bóthar
ministear	aire
ann an	i