An diofar eadar na mùthaidhean a rinneadh air "Aidhodain"

O Uicipeid
Content deleted Content added
duilleag a chruthachadh le taisgealadh agus infobox
 
cleachdadh agus dealbh is glacadh a ghluasad 's roinn-seòrsa, teothachd leaghaid is teothachd goilidh
Loidhne 2: Loidhne 2:
|eileamaid=Aidhodain
|eileamaid=Aidhodain
|Samhla=I
|Samhla=I
|Dealbh=Sample_of_iodine.jpg
|Glacadh=Aidhodain soladach.
|At-num=53
|At-num=53
|Group=Haloidean (17; VIIa)
|Group=Haloidean (17; VIIa)
Loidhne 8: Loidhne 10:
|Sort=Haloidean
|Sort=Haloidean
|Color=Liath (teann-stuth);<br/>purpaidh (gas)
|Color=Liath (teann-stuth);<br/>purpaidh (gas)
|mp=386.85 K ​(113.7 °C, ​236.66 °F)
|bp=457.4 K ​(184.3 °C, ​363.7 °F)
|At-mass= 126.90447(3)<ref>http://www.ciaaw.org/atomic-weights.htm</ref>
|At-mass= 126.90447(3)<ref>http://www.ciaaw.org/atomic-weights.htm</ref>
|At-config=[Kr] 4d<sup>10</sup> 5s<sup>2</sup> 5p<sup>5</sup>
|At-config=[Kr] 4d<sup>10</sup> 5s<sup>2</sup> 5p<sup>5</sup>
Loidhne 14: Loidhne 18:
|2-ion-pot= 1845.9 kJ mol<sup>−1</sup>
|2-ion-pot= 1845.9 kJ mol<sup>−1</sup>
|3-ion-pot= 3180 kJ mol<sup>−1</sup>}}
|3-ion-pot= 3180 kJ mol<sup>−1</sup>}}
[[Faidhle:Sample_of_iodine.jpg|thumb|Aidhodain cruaidh.]]


'S e eileamaid cheimigeach a tha ann an '''aidhodain''' le samhla '''I''' agus àireamh atamach 53. 'S e [[haloidean]] agus teann-stuth aig teòthachd sheòmair a tha ann.
'S e eileamaid cheimigeach a tha ann an '''aidhodain''' le samhla '''I''' agus àireamh atamach 53. 'S e [[haloidean]] agus teann-stuth aig teòthachd sheòmair a tha ann.
Loidhne 22: Loidhne 25:
Ann an [[1811]] lorg [[Bernard Courtois]] aidhodain nuair a loisg e feamainn agus leagh e an luaithre ann an searbhag shulfarail. Chruthaich seo deatach purpaidh. Ann an [[1813]] dhearbhaich [[Humphry Davy]] gur e eileamaid ùr le feartan coltach ri [[clòrain]] a bha ann.
Ann an [[1811]] lorg [[Bernard Courtois]] aidhodain nuair a loisg e feamainn agus leagh e an luaithre ann an searbhag shulfarail. Chruthaich seo deatach purpaidh. Ann an [[1813]] dhearbhaich [[Humphry Davy]] gur e eileamaid ùr le feartan coltach ri [[clòrain]] a bha ann.


== Cleachdadh ==

Cleachdar aidhodain san catalais ann an gnìomhachas-saothrachaidh shearbhaig aiceatach agus mar dhì-ghalarach agus ann am foirlionadh beathachail airson fèill-sprèidh.
== Iomraidhean ==
== Iomraidhean ==
<references/>
<references/>
[[Roinn-seòrsa:Eileamaidean]]

Mùthadh on 18:55, 28 dhen Iuchar 2015


Aidhodain
Aidhodain soladach.
Clàr pillteach
H He
Li Be B C N O F Ne
Na Mg Al Si P S Cl Ar
K Ca Sc Ti V Cr Mn Fe Co Ni Cu Zn Ga Ge As Se Br Kr
Rb Sr Y Zr Nb Mo Tc Ru Rh Pd Ag Cd In Sn Sb Te I Xe
Cs Ba * Hf Ta W Re Os Ir Pt Au Hg Tl Pb Bi Po At Rn
Fr Ra ** Rf Db Sg Bh Hs Mt Ds Rg Cn Nh Fl Mc Lv Ts Og
* La Ce Pr Nd Pm Sm Eu Gd Tb Dy Ho Er Tm Yb Lu
** Ac Th Pa U Np Pu Am Cm Bk Cf Es Fm Md No Lr
Buadhan
Samhla I
Àireamh 53
Buidheann Haloidean (17; VIIa)
Ùine 5
Bloca p
Seòrsa Haloidean
Buadhan stuthach
Dath Liath (teann-stuth);
purpaidh (gas)
Teothachd leaghaidh 386.85 K ​(113.7 °C, ​236.66 °F)
Teothachd goilidh 457.4 K ​(184.3 °C, ​363.7 °F)
Buadhan atamach
Tomad atamach/Da 126.90447(3)[1]
Comh-dhealbhadh atamach [Kr] 4d10 5s2 5p5
Cor ogsaideachaidh +7, +5, +3, +1, −1
1mh lùth aidheonachaidh/kJ mol–1 1008.4 kJ mol−1
2mh lùth aidheonachaidh/kJ mol–1 1845.9 kJ mol−1
3mh lùth aidheonachaidh/kJ mol–1 3180 kJ mol−1

'S e eileamaid cheimigeach a tha ann an aidhodain le samhla I agus àireamh atamach 53. 'S e haloidean agus teann-stuth aig teòthachd sheòmair a tha ann.

Taisgealadh

Ann an 1811 lorg Bernard Courtois aidhodain nuair a loisg e feamainn agus leagh e an luaithre ann an searbhag shulfarail. Chruthaich seo deatach purpaidh. Ann an 1813 dhearbhaich Humphry Davy gur e eileamaid ùr le feartan coltach ri clòrain a bha ann.

Cleachdadh

Cleachdar aidhodain san catalais ann an gnìomhachas-saothrachaidh shearbhaig aiceatach agus mar dhì-ghalarach agus ann am foirlionadh beathachail airson fèill-sprèidh.

Iomraidhean

  1. http://www.ciaaw.org/atomic-weights.htm