Walter Scott

O Uicipeid
Gearr leum gu: seòladh, lorg
Sir Walter Scott
[[Faidhle:
Ridire Walter Scott (Raeburn, 1822)
|250x250px]]
Fiosrachadh
Rugadh Dùn Èideann, 15 an Lùnastal 1771
Bàs Abbotsford, 21 an t-Sultain 1832
Obair fear-lagh
Cànan Beurla
Linn 19mh linn

B' e nobhailiche agus bàrd Albannach a bha anns an Ridire Walter Scott (15 an Lùnastal 1771 - 21 an t-Sultain 1832). Bha nobhailean agus bàrdachd Scott air leth soirbheachail air feadh na Roinn Eòrpa.

A bheatha[deasaich | deasaich an tùs]

Rugadh e ann an Dùn Èideann, Alba. Fhuair e foglam aig Oilthigh Dhùn Èideann agus rinn e ceum ann an lagh. Phòs e Charlotte Carpenter ann an 1797. Gu ruige 1826, bha e a' fuireach ann an Dùn Èideann. Ann an 1811, cheannaich e Cartley Hole Farm - ach thug e an t-ainm 'Abbotsford' air agus dh'imrich an teaghlach ann an 1812. Thachair e ri Seumas Hogg agus bha iad nan caraidean. Ged a bha na leabhraich aige glè shoirbheachail, bha trioblaidean mòra aige a thaobh airgid bho 1826. Chaochail e ann an 1832 aig Abbotsford agus chaidh a thìodhlacadh ann an Abaid Dryburgh.

Taigh Walter Scott - Abbotsford

Scott agus Alba[deasaich | deasaich an tùs]

Ann an 1818, bha Scott na cheannard na sgioba a lorg seudan na h-Alba a bha air a bhith air chall. Chaidh an lorg ann an Caisteal Dhùn Èideann. Nuair a thadhail Rìgh Seòras IV air Dùn Èideann ann an 1822, bha Walter Scott 'n sàs ann an eagrachadh na cuirme. B' e seo a' chiad turas a chaidh rìgh Hanobharach a dh'Alba airson tadhail oifigeil.

Sgrìobhadh[deasaich | deasaich an tùs]

An toiseach, bha Scott ainmeal mar bhàrd, ged a tha na nobhailean aige nas ainmeile a-nis. Thòisich e ri bàrdachd nuair a bha e fhathast glè òg. Ann an 1800, dh'fhoillsich e cruinneachadh de bhaileadan, Minstrelsy of the Scottish Border. Bha ùidh mhòr aig Scott ann am beul-aithris nan Crìochan. Nuair a bha e na bhalach, chuir e seachad ùine mhòr ann an Sandyknowe còmhla ri a sheanmhair agus piuthair màthar. Bha e a' cruinneachadh nan seann bhaileadan agus bha e glè mheasail orra, ach bha e gan 'deasachadh' agus gan 'leasachadh' cuideachd, gus am bi iad a' còrdadh ri luchd-leughaidh.

Ann an 1805, dh'fhoillsich Scott a' chiad dàn fada, The Lay of the Last Minstrel. Bha an dà chuid luchd-leughaidh agus luchd-sgrùdaidh a' moladh an dàin. Bha na dàin eile a dh'fhoillsich e soirbheachail cuideachd: Marmion (1808) agus The Lady of the Lake (1810).

Ann an 1814, dh'fhoillsich Scott Waverley, a' chiad nobhail aige, gu dìomhair. Bha Waverley air leth cudromach, oir b' e a' chiad nobhail eachdraidheil a bh' ann. Às dèidh Waverley, sgrìobh e iomadh nobhail eachdraidheil eile, 's iad a' gabhail àite ann an Alba: Rob Roy, The Heart of Midlothian, The Bride of Lammermoor no Old Mortality.

Buaidh Walter Scott[deasaich | deasaich an tùs]

Ceòl[deasaich | deasaich an tùs]

  • Gaetano Donizetti - Lucia di Lammermoor

Filmichean[deasaich | deasaich an tùs]

  • Rob Roy (1992)

Leabhar-chlàr[deasaich | deasaich an tùs]

Nobhailean Waverley[deasaich | deasaich an tùs]

Bàrdachd[deasaich | deasaich an tùs]

Ceanglaichean a-muigh[deasaich | deasaich an tùs]