Roinn a' Chuain Shèimh

O Uicipeid
Gearr leum gu: seòladh, lorg
Cairt: Roinn a' Chuain Shèimh

Canar gur e aon de na mhòr-roinnean an t-Saoghail a tha ann an Roinn a' Chuain Shèimh (Beurla: Oceania neo Australasia). Cleachdar an t-ainm seo gu h-àraidh ann an Cruinn-eòlas, anns an Dualchas agus anns na doighean poileataigeach [1][2][3]. Ann am mòran chànain cleachdar an t-ainm cuideachd airson mòr-roinn eaconomach.

Tha Roinn a' Chuain Shèimh na laighe eadar Àisia agus Astràilia. Tha e a’ gabhail a-steach dùthchannan agus eileanan anns a’ Chuan Shèimh.

'S e am mòr-roinn as lugha air feadh an t-Saoghail a th' innte a thaobh farsaingeachd. Tha i anns an dàrna àite a thaobh àireamh-shluaigh. Tha i a’ gabhail a-steach barrachd air 7.500 eileann le 1,3 millean cilemeatair ceàrnach anns an fharsaingeachd uile gu lèir. Ach tha dìreach mu 2.100 eilean ann far am bi daoine a’ fuireach, mu 14,9 millean duine gu lèir.

A-rèir dualchas tha trì roinnean ann an Roinn a' Chuain Sèimh: [4]:

  • Na h-Eileanan Dubha neo Melanesia 'sa Bheurla
  • Na h-Ioma-Eileanan neo Polynesia 'sa Bheurla
  • Na Meanbh Eileanan (Roinn) neo Micronesia 'sa Bheurla

Liosta na dùthchannan agus territories[deasaich | deasaich an tùs]

A-rèir an t-shònrachaidh a chleachdar, canar gu bheil Astràilia agus Sealainn Nuadh mar phàirt de Roinn a' Chuain Shèimh cuideachd.


Ainm na dùthcha,
Bratach[5]
Farsaingeachd
(km²)
Dlùths
(1 an Iuchar 2002 tuairmse)
Àireamh-shluaigh
(per km²)
Prìomh-bhaile
Astralàisia[6]
Flag of Australia.svg Astràilia 7,686,850 21,050,000 2.5 Canberra
Flag of Christmas Island.svg Christmas Island (Astràilia) 135 1493 3.5 Flying Fish Cove
Flag of the Cocos (Keeling) Islands.svg Cocos (Keeling) Islands (Astràilia) 14 632 45.1 West Island
Flag of New Zealand.svg Sealainn Nuadh[7] 268,680 4,108,037 14.5 Wellington
Flag of Norfolk Island.svg Norfolk Island (Astràilia) 35 1,866 53.3 Kingston
Na h-Eileanan Dubha
Flag of East Timor.svg Tiomor an Ear 15,007 947,000 8.0 Dili
Flag of Fiji.svg Fìdi 18,270 856,346 46.9 Suva
Flag of Indonesia.svg An Innd-Innse (Oceanian pàirt a-mhàin)[8] 499,852 4,211,532 8.4 Jakarta
Flag of France.svg New Caledonia (an Fhraing) 19,060 207,858 10.9 Nouméa
Flag of Papua New Guinea.svg Papua Gini-Nuadh[9] 462,840 5,172,033 11.2 Port Moresby
Flag of the Solomon Islands.svg Na h-Eileanan Sholaimh 28,450 494,786 17.4 Honiara
Flag of Vanuatu.svg Bhanuatu 12,200 196,178 16.1 Port Vila
Na Meanbh Eileanan
Flag of the Federated States of Micronesia.svg Na Meanbh Eileanan 702 135,869 193.5 Palikir
Flag of Guam.svg Guam (USA) 549 160,796 292.9 Hagåtña
Flag of Kiribati.svg Kiribati 811 96,335 118.8 South Tarawa
Flag of the Marshall Islands.svg Na h-Eileanan Mharshall 181 73,630 406.8 Majuro
Flag of Nauru.svg Nauru 21 12,329 587.1 Yaren
Flag of the Northern Mariana Islands.svg Northern Mariana Islands (USA) 477 77,311 162.1 Saipan
Flag of Palau.svg Palau 458 19,409 42.4 Melekeok
Na h-Ioma-Eileanan[10]
Flag of American Samoa.svg Samoa Aimearaganach (USA) 199 68,688 345.2 Pago Pago, Fagatogo
Flag of the Cook Islands.svg Cook Islands (NZ) 240 20,811 86.7 Avarua
Flag of French Polynesia.svg French Polynesia (an Fhraing) 4,167 257,847 61.9 Papeete
Flag of Niue.svg Niue (NZ) 260 2,134 8.2 Alofi
Flag of the Pitcairn Islands.svg Pitcairn Islands (UK) 5 47 10 Adamstown
Flag of Samoa.svg Samoa 2,944 178,631 60.7 Apia
Flag of New Zealand.svg Tokelau (NZ) 10 1,431 143.1
Flag of Tonga.svg Tonga 748 106,137 141.9 Nuku'alofa
Flag of Tuvalu.svg Tubhalu 26 11,146 428.7 Funafuti
Flag of France.svg Wallis and Futuna (an Fhraing) 274 15,585 56.9 Mata-Utu
Gu lèir 9,008,458 35,834,670 4.0
Gu lèir gun Astràilia 1,321,608 14,784,670 11.2
Cairt poileataigeach

Iomraidhean[deasaich | deasaich an tùs]

  1. World Atlas of Canada
  2. List of IOC members (122) by continent. International Olympic Committee: 112th session, Moscow 2001
  3. Encarta Mexico "Oceanía"
  4. "Oceania". 2005. The Columbia Encyclopedia, 6th ed. Columbia University Press.
  5. Regions and constituents as per UN categorisations/map
  6. Tha an UN a' cleachadh: "Australia and New Zealand"
  7. Mar is trice canar gu bheil Sealainn Nuadh na pàirt de Na h-Ioma-Eileanan an àite ann an Astralàisia.
  8. Mar is trice canar gur e dùthaich ann an Àisia an Earra Dheas a th' innte, uireanan chaidh a gabhail a-steach ann an Astralàisia neo Na h-Eileanan Dubha.
  9. Uireanan canar gur e dùthaich ann an Australàisia neo Na h-Eileanan Dubha a tha innte.
  10. Gun Hawaii agus gun Easter Island


Mòr-roinnean an t-Saoghail

LocationAfricaEurasia.png
Afraga-Eoràisia
LocationAmericas.png
Na h-Aimearagan
LocationEurasia.png
Eoràisia

LocationAfrica.png
Afraga
LocationAntarctica.png
Antargtaga
LocationAsia.png
Àisia
LocationAustralia.png
Astràilia
LocationEurope.png
An Roinn-Eòrpa
LocationNorthAmerica.png
Aimearaga-a-Tuath
LocationSouthAmerica.png
Aimearaga-a-Deas
LocationOceania.png
Roinn a' Chuain Shèimh

Geological supercontinents

Gondwana  Laurasia  Pangaea  Pannotia  Rodinia  Columbia  Kenorland  Ur  Vaalbara

Mythical and theorised continents

Atlantis  Lemuria  Mu  Terra Australis