Baile Átha Cliath
Baile Átha Cliath
|
|||||
| Suidheachadh | |||||
| Dùthaich | |||||
| Ceàrn | |||||
| Sgìre | Contae Átha Cliath | ||||
| Co-chomharran | 53°20' 33" Tuath 6°15' 57" Iar |
||||
| Feartan fiosaigeach | |||||
| Farsaingeachd | 114.99 km² | ||||
| Àireamh-shluaigh | 505,739 (2006) | ||||
| Dlùths | 4,398.11/km² | ||||
| Àireamh fòn | +353 1 | ||||
| Duilleag oifigeil | www.dublincity | ||||
Is e prìomh-bhaile Poblachd na h-Èireann a tha ann an Baile Átha Cliath[1] (IPA: bˠalʲə a:ha klʲiəh) neo Dublin 'sa Bheurla, agus am baile as motha 's an tir sin cuideachd. Tha e suidhichte air gach taobh an linn cumhang de Abhainn na Lifé. Thàinig a h-ainm Beurla bhon ainm Gaeilgeair an seolaid: "Dubh Linn". A dh'aointinn an t-ainm b'e na Lochlannaich a steidhich am baile. Tha iad comharraichte an ainm sgire "Baile Lochlainn" dluth ri taobh tuath na Life faisg air na ceithir cuairteanna, agus an iomaigh umha crannghail long-fhadaaig beulaibh priomh-oifig Comhairle Atha Cliatha air Na Laimrigean Deasa.
An linn nan Normanach shuidhich iomadh choigreach a Sasainn am Baile Atha Cliath, agus mar a fhuair na Tighearnan Normanaich smachd air Eireann, thanaig Baile Atha Cliatha a bhi cathair cumhachd nan Sasunnaich an Eireann- suidheachadh a mhair sios ri 1921. Rinneadh "callaid" mun chuairt am baile Shasunnaich ré an 14mh linn, a dhion na Gall bho na Gaidheal "borb" air an taobh a muigh. Tro na meadhan aoisean, b'e am Beurla cainnte na Callaid agus A' Ghaidhlig cainnte den chorr, shuidheachadh a mhair gu ire mhor mus Bliadhna a' Ghoirt Mhoir (1847).
A measg na priomh togalaich den cathair tha: Caisteal Atha Cliatha, Aros Eaglais Chriosd (Eaglais na h-Eireann), Na Ceithir Cuairteanna, Taigh nan Cuspainn, Oifig Ginearalta An Phoist. Tha an Taigh Grudaidh ainmeil Guinneiss suidhichte aig Geata Naoimh Sheamuis. Tha Aros an Uachtaran suidhichte an Pairc an Fhionn-Uisge, pairc agus taigh a bhuannaig ris an teaghlach Ghuinness.
Susbaint |
Daoine Ainmeil[deasaich]
- George Bernard Shaw (1856 - 1950). Sgrìobhadair.
- William Butler Yeats (1865 - 1923). Bàrd.
- Pádraig Parthalán Ó hEachthairn (1951). Fear-poileataigs.
- Bono (1960). Ceòladair.
- Roibeard Ó Maolalaigh (1966). Cànanaiche.
Bailtean Co-cheangailte[deasaich]
Barcelona
Katowice
León
Meagsago (baile)
Podgorica
Poll a' Ghruthain
San Jose, California[2]
Tunja
Vilnius
Aistean co-cheangailte[deasaich]
Iomraidhean[deasaich]