Raibeart Ò Baoghail

O Uicipeid
(Air ath-sheòladh o Ó Baoghail, Raibeart)
Gearr leum gu: seòladh, lorg
Raibeart Ò Baoghail
Robert boyle.jpg
Fiosrachadh
Rugadh Lios Mór 25 am Faoilleach 1627
Bàs Lunnainn 31 an Dùbhlachd 1691
Oilthigh Oilthigh Oxford
Roinn Obrach Ceimigeachd
Linn 17mh Linn
Dùthaich Èirinn/Sasainn
Creideamh Easbaigeachas

Is e nàduir-fheallsanach a bha an Raibeart Ò Baoghail (1627 -1691). Rugadh e aig Caisteal Lios Mór, Contae Phort Láirge, Èirinn. Chuireadh e gu Colaiste Eton nuair a bha e 8 bliadhna a dh'aois, agus aig 11 bliadhna a dh'aois chuireadh e air cuairt Tìr-mòr na h-Eòrpa, mus an robh e 16 bliadhna a dh'aois. Dh'fhuirich e fad ùine mhòr ann an Geneva. Air bàs athair, sheilbh e taigh faisg air Oxford, Shasuinn.

Thug toradh a chuid oibre an càirdeas a tha eadar toirt agus brùth àile chun solais (Lagh Úi Bhaoghail). Fhuair e a-mach nach gluais fuaim tro falamhantas. Fhuair e a-mach cuideachd gu bheil cuideam aig adhair. B'e Ó Baoghail a' chiad dhuine a dh'aithnich (an 1661) gu bheil iomadh susbaintean dèanta às bloighean de susbaintean simplidh, ris a chanar eileamaidean. B'e Ó Baoghail a' chiad eòlach mar sin a chleachd am facal "eileamaid" anns an dòigh seo. Dh'adhbharaich e a' chiad eagar reusanta de sgoil-cheimidh agus an lùib sin chanar "Athair na Ceimigeachd" ris.

Cha do phòs e riamh. Chaochail e ann an Lunnainn an 1691 nuair a bha e 64 bliadhna dh'aois.